In Wallonië en Vlaanderen is de vraag niet langer welke premie u moet aanvragen, maar hoe u een fotovoltaïsche installatie rendabel maakt zonder gewestelijke premie. Beide gewesten geven particulieren geen premie meer voor kleine fotovoltaïsche installaties: in Wallonië is er voor deze installaties sinds 1 juli 2018 geen enkele productiesteun meer en wordt de premie ter compensatie van het prosumententarief sinds 2024 niet meer toegekend; in Vlaanderen geldt de Fluvius-premie niet meer voor installaties die vanaf 1 januari 2024 in dienst zijn genomen. Deze pagina zet alles op een rij, gewest per gewest; de officiële websites van elk gewest staan onderaan het artikel.
Rekent u nog op de oude compensatiemechanismen, dan klopt uw rendementsberekening mogelijk niet meer. Wij zetten per gewest op een rij wat er in 2026 nog bestaat en hoe u uw installatie rendabel maakt met eigen verbruik.
Premies en steun voor zonnepanelen 2026: het overzicht in de Benelux
Wallonië en Vlaanderen geven particulieren geen premie meer voor kleine fotovoltaïsche installaties, terwijl Brussel de groenestroomcertificaten over tien jaar behoudt. In Luxemburg blijft de Klimabonus-premie beschikbaar voor zonnepanelen in eigen verbruik, maar die is niet cumuleerbaar met het gegarandeerde injectietarief.
Concreet: voor een nieuwe installatie in Wallonië of Vlaanderen hoeft u niet meer op een gewestelijke premie te rekenen. Het deel van uw productie dat u zelf verbruikt, weegt rechtstreeks op de rendabiliteit.
De situatie in Wallonië en Vlaanderen
Sinds 1 juli 2018 verleent Wallonië geen enkele productiesteun meer voor een nieuwe fotovoltaïsche installatie van maximaal 10 kW (einde van de Qualiwatt-premie). De gewestelijke premie ter compensatie van het prosumententarief gold voor de jaren 2020 tot en met 2023 en wordt sinds 2024 niet meer toegekend. De compensatie tussen geïnjecteerde en afgenomen elektriciteit blijft behouden tot en met 31 december 2030, maar alleen voor installaties van maximaal 10 kW die vóór 1 januari 2024 in dienst zijn genomen. Een installatie van maximaal 10 kW die in 2026 in Wallonië in dienst wordt genomen, heeft dus geen recht op een gewestelijke premie, noch op compensatie. De Waalse woningpremies (primes Habitation) dekten de plaatsing van zonnepanelen niet; sinds 1 oktober 2026 verloopt de gewestelijke renovatiesteun via twee leningen, de Rénopack (renteloze lening met, afhankelijk van het inkomen, een vermindering van het terug te betalen bedrag) en de Rénoprêt. De officiële communicatie over deze regeling noemt onder meer het dak, de isolatie, de ramen en de verwarming, maar vermeldt geen zonnepanelen.
De Rénopack is voorbehouden aan gezinnen in de inkomenscategorieën C1, C2 en C3. De Rénoprêt, een lening tegen voordelige rente of in sommige gevallen renteloos, is onder meer bedoeld voor gezinnen in categorie C4, eigenaar-verhuurders en verenigingen van mede-eigenaars. Voor beide is in principe een voorafgaande woningaudit vereist, uitgevoerd of geactualiseerd maximaal een jaar vóór de aanvraag (voor gezinnen in categorie C1 kan het EPB-label bij gebrek daaraan door de kredietverstrekker worden geschat). Ze zijn voorbehouden aan woningen met EPB-label G of F die door de werken minstens label D halen, of met label E die minstens label C halen (afwijkingen mogelijk om naar behoren gemotiveerde technische, functionele of economische redenen). Vraag bij de SWCS of het Fonds du Logement de Wallonie na of zonnepanelen in uw project gefinancierd kunnen worden (zie ook onze pagina België).
In Vlaanderen is de Fluvius-premie afgeschaft voor elke installatie waarvan de AREI-keuring vanaf 1 januari 2024 plaatsvond. Een nieuwe installatie krijgt geen premie en geen groenestroomcertificaten meer: stroom die u verbruikt op het moment dat de panelen hem opwekken, levert het meeste op, terwijl de leverancier het geïnjecteerde overschot vergoedt tegen een dalend tarief, dat soms zelfs negatief is.
- Rénopack- en Rénoprêt-leningen in Wallonië, zonder vermelding van zonnepanelen
- Einde van de Fluvius-premie
- Focus op eigen verbruik
Maar hoe zit het dan met de hoofdstad en de federale regelingen?
Regelingen in Brussel en op federaal niveau
In Brussel houden de overheden het systeem van de groenestroomcertificaten voor zonnepanelen in stand; voor een installatie van maximaal 5 kWp is sinds 1 januari 2026 een RESCert-gecertificeerde installateur verplicht. De periode waarin u er recht op hebt, loopt over tien jaar. Let wel: er komt geen enkele bijkomende gewestelijke premie bovenop deze specifieke regeling.
De groenestroomcertificaten worden gedurende 10 jaar toegekend. Ze zijn gebaseerd op de werkelijke productie van groene stroom en niet op een eenmalige renovatiebonus.
Op federaal niveau hoeft u niet te rekenen op een belastingvermindering voor een fotovoltaïsche installatie op uw woning. Het fiscale voordeel dat u moet kennen, is het btw-tarief van 6 % in plaats van 21 %, voorbehouden aan woningen waarvan de eerste ingebruikneming minstens tien jaar geleden plaatsvond en die voor meer dan 50 % als privéwoning worden gebruikt; voor een nieuwe of recentere woning blijft het tarief 21 % (zie de FAQ en de website van de FOD Financiën).
Geen belastingvermindering voor zonnepanelen van particulieren in 2026. Verwar privégebruik niet met professioneel gebruik: een onderneming, een zelfstandige of een vrij beroep valt onder een ander fiscaal stelsel, te bekijken met de boekhouder.
Het systeem van de Brusselse groenestroomcertificaten blijft behouden, maar de toekenningsgraad wordt voor nieuwe installaties regelmatig herzien (verlaagd op 1 april 2026 boven 5 kWp). Zodra de installatie gecertificeerd is, blijft de toekenningsgraad 10 jaar vast. U moet absoluut de officiële bronnen raadplegen om uw dossier te valideren voordat u iets ondertekent.
In Nederland veranderen de regels op 1 januari 2027: dan eindigt de salderingsregeling.
Wetgevend kader in Nederland en Luxemburg
Tot en met 31 december 2026 kunt u met de salderingsregeling nog elk jaar de teruggeleverde stroom verrekenen met de stroom die u verbruikt. Op 1 januari 2027 stopt deze jaarlijkse verrekening definitief: teruggeleverde stroom wordt dan door uw leverancier vergoed in plaats van verrekend (meer over uw installatie in Nederland op onze pagina Nederland).
In Luxemburg verloopt de investeringspremie via het Klimabonus-programma, ingevoerd na het programma PRIMe House 2017, dat voor bepaalde oudere dossiers nog van kracht is; het gegarandeerde injectietarief bestaat daarnaast nog altijd. De voorwaarden van de Klimabonus staan op Guichet.lu (in het Frans); zie ook onze pagina Luxemburg.
Let op: in de Klimabonus-regeling 2026 is de premie voor zonnepanelen niet cumuleerbaar met het gegarandeerde injectietarief; u moet van dat tarief afzien om de premie te krijgen. Het overschot kan nog altijd op het net worden geïnjecteerd en tegen marktprijs worden verkocht. Deze keuze bindt u voor de hele levensduur van de installatie: maak ze dus best voordat u de offerte ondertekent.
Rendabiliteit van zonnepanelen: het tijdperk van eigen verbruik
Maar naast de steunmaatregelen bepaalt uw manier van verbruiken voortaan de werkelijke rendabiliteit van uw installatie.
Uw rechtstreekse verbruik maximaliseren om kosten te drukken
Stem uw behoeften af op uw productie. Zet uw toestellen aan wanneer de zon schijnt. Onmiddellijk eigen verbruik is de sleutel.
Geniet uw installatie niet van de jaarlijkse compensatie, dan verhoogt u uw eigen verbruik door een deel van uw verbruik te verschuiven naar de uren waarin uw panelen produceren, en daalt uw elektriciteitsfactuur.
Zonder compensatie wordt het geïnjecteerde overschot doorgaans teruggekocht tegen een lagere prijs dan die van de stroom die u van het net koopt: uw productie verbruiken op het moment dat ze wordt opgewekt, is dus doorgaans voordeliger dan ze verkopen. Kortom, verbruik uw eigen stroom. In Nederland geldt de salderingsregeling nog tot en met 31 december 2026.
De invloed van slimme meters op uw besparingen
| Regio | Type meter | Compensatiemodel | Impact op de factuur |
|---|---|---|---|
| Wallonië | Communicerend | Geen compensatie meer voor installaties die sinds 1 januari 2024 in dienst zijn genomen; behouden tot en met 31 december 2030 voor installaties van maximaal 10 kW die vóór die datum in dienst zijn genomen | Afname en injectie afzonderlijk gemeten |
| Vlaanderen | Digitaal | Netkosten aangerekend op de afname; injectie vergoed door de leverancier | Geen terugdraaiende teller meer met de digitale meter (sinds 2021) |
| Brussel | Slim | Compensatie afgeschaft sinds 2021 | Afname aan de volle kostprijs gefactureerd; overschot dat u kunt verkopen aan een leverancier (of een aggregator), tegen de prijs van alleen de energiecomponent |
| Nederland | Slimme meter | Salderingsregeling tot en met 31 december 2026 | Vanaf 1 januari 2027 een vergoeding van de leverancier voor elke teruggeleverde kWh (tot en met 31 december 2029 minstens 50 % van het leveringstarief exclusief belastingen) |
De jaarlijkse compensatie (de terugdraaiende teller) verdwijnt. In Brussel is ze afgeschaft sinds november 2021. In Vlaanderen eindigt ze met de digitale meter, die Fluvius sinds 2025 moet plaatsen bij eigenaars van zonnepanelen. In Wallonië geldt ze alleen nog voor installaties van maximaal 10 kW die vóór 1 januari 2024 gecertificeerd zijn, en uiterlijk tot en met 31 december 2030. In Nederland eindigt de salderingsregeling op 1 januari 2027. De communicerende (of digitale) meter meet afname en injectie afzonderlijk, met een registratie per kwartier (toegang tot die gedetailleerde historiek verloopt via de netbeheerder en kan uw toestemming vereisen, zoals in Nederland).
Zonder compensatie wordt elke kilowattuur die u van het net afneemt aan de volle prijs gefactureerd (energie, netkosten en belastingen). Uw productie meteen zelf verbruiken verlaagt dus de factuur.
Technische hefbomen om uw rendement te verhogen
Om het wegvallen van de compensatiemechanismen op te vangen, bestaan er technische oplossingen om het heft weer in handen te nemen.
De rol van thuisbatterijen bij het beheer van uw injectie
Beoordeel het nut van fysieke opslag. Een batterij slaat een deel van het overschot dat overdag wordt opgewekt op in plaats van het op het net te injecteren, zodat u het later kunt gebruiken. Zo verbruikt u een groter deel van uw productie zelf.
Sla het overschot op dat u rond de middag produceert. Gebruik die reserve daarna 's avonds voor uw huishoudelijke behoeften.
Let op de huidige prestatiecriteria. De capaciteit en het aantal laadcycli wegen zwaar door. Toch blijft de totale kostprijs een factor die u nauwlettend in het oog moet houden.
Beheer van energieverslindende toestellen via EMS-systemen
Een energiebeheersysteem (EMS) stuurt uw toestellen aan op basis van de werkelijke productie van uw panelen. Het kan bijvoorbeeld de warmtepomp of de boiler bij voorrang laten werken tijdens de uren met veel zonneproductie.
Laat uw zware toestellen, zoals de wasmachine of de vaatwasser, bij voorkeur draaien tussen 11 en 15 uur: op die uren produceren de panelen doorgaans het meest.
Door uw toestellen zo te verschuiven, verbruikt u meer van uw eigen productie en neemt u minder stroom af van het net. Volgens de Vlaamse overheid kan het eigen verbruik van een gemiddeld gezin zo stijgen van ongeveer 28 % naar 35 %.
Energiedeling en verkoop: elke kilowattuur benutten
Als uw productie toch groter is dan wat u kunt opslaan, duiken er nieuwe mogelijkheden voor collectief delen op.
Rechtspersoon (vereniging, coöperatie, enz.) waarmee de leden, onder meer burgers, kmo's of lokale overheden, lokaal opgewekte elektriciteit kunnen delen via het openbare distributienet. In België moet elke deelnemer een digitale meter hebben (in Wallonië en Vlaanderen is ook een meter toegestaan die per kwartier op afstand wordt uitgelezen). In Wallonië en Vlaanderen blijven de netkosten verschuldigd op de gedeelde elektriciteit. In Brussel zijn de nettarieven op gedeelde elektriciteit voor de periode 2025-2029 verlaagd, en de verlaging is groter wanneer de deelnemers zich in hetzelfde gebouw bevinden of door dezelfde laagspanningscabine worden gevoed.
Manieren om energie met de buren te delen
In België hangen de regels af van het gewest. In Vlaanderen en Brussel kunt u uw overschot verkopen of schenken aan een andere klant, niet noodzakelijk uw buur, tegen een prijs die u samen afspreekt. In Vlaanderen verkoopt u aan één andere partij, die ook in Vlaanderen gevestigd is, met een communicerende digitale meter (of een AMR-meter) die per kwartier wordt uitgelezen, en na registratie van het project bij Fluvius, de netbeheerder; in Brussel verloopt de uitwisseling van persoon tot persoon via een overeenkomst die de partijen vóór het delen sluiten en via een melding bij Sibelga. In Wallonië kan delen vandaag alleen binnen hetzelfde gebouw of via een energiegemeenschap, en elke deelnemer moet een communicerende meter hebben of een meter die per kwartier op afstand wordt uitgelezen. Bronnen: Fluvius, BRUGEL, SPW Énergie.
Delen kan ook binnen één gebouw, in Wallonië, Brussel en Vlaanderen: een mede-eigendom kan de stroom van panelen op het gemeenschappelijke dak verdelen over de bewoners, na melding bij de netbeheerder.
In Wallonië en Brussel worden de regels voor het delen en factureren van gedeelde stroom vastgelegd in een deelovereenkomst, gesloten tussen de deelnemers of, in een energiegemeenschap, tussen de deelnemers en de gemeenschap. In Vlaanderen bepaalt de verkoper bij verkoop van persoon tot persoon zelf zijn prijs, maar een energiegemeenschap mag haar leden geen prijs per kWh aanrekenen voor de stroom van haar gemeenschappelijke installaties: alleen administratieve kosten zijn toegestaan. In Vlaanderen blijven netkosten en heffingen verschuldigd op de gedeelde stroom. In Wallonië ook, met één uitzondering: bij delen binnen hetzelfde gebouw worden de distributie- en transmissietarieven die per kWh worden aangerekend, met 80 % verlaagd (tariefmethodologie van de CWaPE voor 2025-2029); de overige netkosten en de heffingen blijven verschuldigd. In Brussel zijn de nettarieven op gedeelde stroom voor de periode 2025-2029 verlaagd, en de verlaging is groter wanneer de deelnemers zich in hetzelfde gebouw bevinden of door dezelfde laagspanningscabine worden gevoed. Informeer u bij de regulator van uw gewest (CWaPE in Wallonië, Vlaamse Nutsregulator in Vlaanderen, BRUGEL in Brussel) voordat u zich engageert.
Verkoopstrategieën en injectietarieven van de leveranciers
Bekijk de verkoop van uw niet-verbruikte overschot. In Vlaanderen bepaalt elke leverancier vrij tegen welke prijs hij de geïnjecteerde stroom terugkoopt, vast of variabel, en de V-test van de Vlaamse regulator vergelijkt ook deze terugleveringscontracten. Vergelijk het volledige aanbod, terugleveringscontract en leveringscontract, op basis van uw verbruiksprofiel. Let goed op de clausules.
Zonder premie in Wallonië en Vlaanderen voor kleine installaties van particulieren hangt de rendabiliteit van een nieuwe installatie onder meer af van uw aandeel eigen verbruik, van de prijs van de installatie en van de ligging van uw dak. Voor een adres in een van de Waalse gemeenten die onze simulator dekt, schat hij de productie van uw dak op basis van de zonnekaart van de SPW (Cartographie solaire).
Waar u de actuele bedragen vindt
U vindt hier bewust geen enkel premiebedrag. De percentages die voor de btw, de nettarieven of de vergoeding van teruggeleverde stroom worden genoemd, zijn tarieven die door de regelgeving zijn vastgelegd, geen steunbedragen. De steunmaatregelen evolueren en verschillen per regio: een bedrag dat wij hier publiceren, zou snel verouderd kunnen zijn. De geldende bedragen worden gepubliceerd door de overheden van elke regio: raadpleeg de officiële websites onderaan dit artikel. Onze werkwijze staat uitgelegd op de pagina Bronnen en methodologie.
